Livre 3, § 21 — Nouveau Testament

Ἀναβλέψας δὲ εἶδεν τοὺς βάλλοντας εἰς τὸ γαζοφυλάκιον τὰ δῶρα αὐτῶν πλουσίους. εἶδεν δέ τινα χήραν πενιχρὰν βάλλουσαν ἐκεῖ λεπτὰ δύο, καὶ εἶπεν· Ἀληθῶς λέγω ὑμῖν ὅτι ἡ χήρα ἡ πτωχὴ αὕτη πλεῖον πάντων ἔβαλεν· πάντες γὰρ οὗτοι ἐκ τοῦ περισσεύοντος αὐτοῖς ἔβαλον εἰς τὰ δῶρα, αὕτη δὲ ἐκ τοῦ ὑστερήματος αὐτῆς πάντα τὸν βίον ὃν εἶχεν ἔβαλεν.

Anablepsas de eiden tous ballontas eis to gazophylakion ta dora auton plousious. eiden de tina cheran penichran ballousan ekei lepta dyo, kai eipen; Alethos lego hymin hoti he chera he ptoche haute pleion panton ebalen; pantes gar houtoi ek tou perisseuontos autois ebalon eis ta dora, haute de ek tou hysterematos autes panta ton bion hon eichen ebalen.

Καί τινων λεγόντων περὶ τοῦ ἱεροῦ, ὅτι λίθοις καλοῖς καὶ ἀναθήμασιν κεκόσμηται εἶπεν· Ταῦτα ἃ θεωρεῖτε, ἐλεύσονται ἡμέραι ἐν αἷς οὐκ ἀφεθήσεται λίθος ἐπὶ λίθῳ ὃς οὐ καταλυθήσεται.

Kai tinon legonton peri tou hierou, hoti lithois kalois kai anathemasin kekosmetai eipen; Tauta ha theoreite, eleusontai hemerai en ahis ouk aphethesetai lithos epi litho hos ou katalythesetai.

Ἐπηρώτησαν δὲ αὐτὸν λέγοντες· Διδάσκαλε, πότε οὖν ταῦτα ἔσται, καὶ τί τὸ σημεῖον ὅταν μέλλῃ ταῦτα γίνεσθαι; ὁ δὲ εἶπεν· Βλέπετε μὴ πλανηθῆτε· πολλοὶ γὰρ ἐλεύσονται ἐπὶ τῷ ὀνόματί μου λέγοντες· Ἐγώ εἰμι καί· Ὁ καιρὸς ἤγγικεν· μὴ πορευθῆτε ὀπίσω αὐτῶν. ὅταν δὲ ἀκούσητε πολέμους καὶ ἀκαταστασίας, μὴ πτοηθῆτε· δεῖ γὰρ ταῦτα γενέσθαι πρῶτον, ἀλλ’ οὐκ εὐθέως τὸ τέλος. τότε ἔλεγεν αὐτοῖς· Ἐγερθήσεται ἔθνος ἐπ’ ἔθνος καὶ βασιλεία ἐπὶ βασιλείαν, σεισμοί τε μεγάλοι καὶ κατὰ τόπους λιμοὶ καὶ λοιμοὶ ἔσονται, φόβητρά τε καὶ σημεῖα ἀπ’ οὐρανοῦ μεγάλα ἔσται.

Eperotesan de auton legontes; Didaskale, pote oun tauta estai, kai ti to semeion hotan melle tauta ginesthai? ho de eipen; Blepete me planethete; polloi gar eleusontai epi to onomati mou legontes; Ego eimi kai; Ho kairos engiken; me poreuthete opiso auton. hotan de akousete polemous kai akatastasias, me ptoethete; dei gar tauta genesthai proton, all’ ouk eutheos to telos. tote elegen autois; Egerthesetai ethnos ep’ ethnos kai basileia epi basileian, seismoi te megaloi kai kata topous limoi kai loimoi esontai, phobetra te kai semeia ap’ ouranou megala estai.

Πρὸ δὲ τούτων πάντων ἐπιβαλοῦσιν ἐφ’ ὑμᾶς τὰς χεῖρας αὐτῶν καὶ διώξουσιν, παραδιδόντες εἰς τὰς συναγωγὰς καὶ φυλακάς, ἀπαγομένους ἐπὶ βασιλεῖς καὶ ἡγεμόνας ἕνεκεν τοῦ ὀνόματός μου· ἀποβήσεται ὑμῖν εἰς μαρτύριον. θέτε οὖν ἐν ταῖς καρδίαις ὑμῶν μὴ προμελετᾶν ἀπολογηθῆναι, ἐγὼ γὰρ δώσω ὑμῖν στόμα καὶ σοφίαν ᾗ οὐ δυνήσονται ἀντιστῆναι ἢ ἀντειπεῖν ἅπαντες οἱ ἀντικείμενοι ὑμῖν. παραδοθήσεσθε δὲ καὶ ὑπὸ γονέων καὶ ἀδελφῶν καὶ συγγενῶν καὶ φίλων, καὶ θανατώσουσιν ἐξ ὑμῶν, καὶ ἔσεσθε μισούμενοι ὑπὸ πάντων διὰ τὸ ὄνομά μου. καὶ θρὶξ ἐκ τῆς κεφαλῆς ὑμῶν οὐ μὴ ἀπόληται. ἐν τῇ ὑπομονῇ ὑμῶν κτήσασθε τὰς ψυχὰς ὑμῶν.

Pro de touton panton epibalousin eph’ hymas tas cheiras auton kai dioxousin, paradidontes eis tas synagogas kai phylakas, apagomenous epi basileis kai hegemonas heneken tou onomatos mou; apobesetai hymin eis martyrion. thete oun en tais kardiais hymon me promeletan apologethenai, ego gar doso hymin stoma kai sophian he ou dynesontai antistenai e anteipein hapantes ohi antikeimenoi hymin. paradothesesthe de kai hypo goneon kai adelphon kai syngenon kai philon, kai thanatosousin ex hymon, kai esesthe misoumenoi hypo panton dia to onoma mou. kai thrix ek tes kephales hymon ou me apoletai. en te hypomone hymon ktesasthe tas psychas hymon.

Ὅταν δὲ ἴδητε κυκλουμένην ὑπὸ στρατοπέδων Ἰερουσαλήμ, τότε γνῶτε ὅτι ἤγγικεν ἡ ἐρήμωσις αὐτῆς. τότε οἱ ἐν τῇ Ἰουδαίᾳ φευγέτωσαν εἰς τὰ ὄρη, καὶ οἱ ἐν μέσῳ αὐτῆς ἐκχωρείτωσαν, καὶ οἱ ἐν ταῖς χώραις μὴ εἰσερχέσθωσαν εἰς αὐτήν, ὅτι ἡμέραι ἐκδικήσεως αὗταί εἰσιν τοῦ πλησθῆναι πάντα τὰ γεγραμμένα. οὐαὶ ταῖς ἐν γαστρὶ ἐχούσαις καὶ ταῖς θηλαζούσαις ἐν ἐκείναις ταῖς ἡμέραις· ἔσται γὰρ ἀνάγκη μεγάλη ἐπὶ τῆς γῆς καὶ ὀργὴ τῷ λαῷ τούτῳ, καὶ πεσοῦνται στόματι μαχαίρης καὶ αἰχμαλωτισθήσονται εἰς τὰ ἔθνη πάντα, καὶ Ἰερουσαλὴμ ἔσται πατουμένη ὑπὸ ἐθνῶν, ἄχρι οὗ πληρωθῶσιν καιροὶ ἐθνῶν.

Hotan de idete kykloumenen hypo stratopedon Ierousalem, tote gnote hoti engiken he eremosis autes. tote ohi en te Ioudaia pheugetosan eis ta ore, kai ohi en meso autes ekchoreitosan, kai ohi en tais chorais me eiserchesthosan eis auten, hoti hemerai ekdikeseos hautai eisin tou plesthenai panta ta gegrammena. ouai tais en gastri echousais kai tais thelazousais en ekeinais tais hemerais; estai gar ananke megale epi tes ges kai orge to lao touto, kai pesountai stomati machaires kai aichmalotisthesontai eis ta ethne panta, kai Ierousalem estai patoumene hypo ethnon, achri hou plerothosin kairoi ethnon.

Καὶ ἔσονται σημεῖα ἐν ἡλίῳ καὶ σελήνῃ καὶ ἄστροις, καὶ ἐπὶ τῆς γῆς συνοχὴ ἐθνῶν ἐν ἀπορίᾳ ἤχους θαλάσσης καὶ σάλου, ἀποψυχόντων ἀνθρώπων ἀπὸ φόβου καὶ προσδοκίας τῶν ἐπερχομένων τῇ οἰκουμένῃ, αἱ γὰρ δυνάμεις τῶν οὐρανῶν σαλευθήσονται. καὶ τότε ὄψονται τὸν υἱὸν τοῦ ἀνθρώπου ἐρχόμενον ἐν νεφέλῃ μετὰ δυνάμεως καὶ δόξης πολλῆς. ἀρχομένων δὲ τούτων γίνεσθαι ἀνακύψατε καὶ ἐπάρατε τὰς κεφαλὰς ὑμῶν, διότι ἐγγίζει ἡ ἀπολύτρωσις ὑμῶν.

Kai esontai semeia en helio kai selene kai astrois, kai epi tes ges synoche ethnon en aporia echous thalasses kai salou, apopsychonton anthropon apo phobou kai prosdokias ton eperchomenon te oikoumene, ahi gar dynameis ton ouranon saleuthesontai. kai tote opsontai ton yhion tou anthropou erchomenon en nephele meta dynameos kai doxes polles. archomenon de touton ginesthai anakypsate kai eparate tas kephalas hymon, dioti engizei he apolytrosis hymon.

Καὶ εἶπεν παραβολὴν αὐτοῖς· Ἴδετε τὴν συκῆν καὶ πάντα τὰ δένδρα· ὅταν προβάλωσιν ἤδη, βλέποντες ἀφ’ ἑαυτῶν γινώσκετε ὅτι ἤδη ἐγγὺς τὸ θέρος ἐστίν· οὕτως καὶ ὑμεῖς, ὅταν ἴδητε ταῦτα γινόμενα, γινώσκετε ὅτι ἐγγύς ἐστιν ἡ βασιλεία τοῦ θεοῦ. ἀμὴν λέγω ὑμῖν ὅτι οὐ μὴ παρέλθῃ ἡ γενεὰ αὕτη ἕως ἂν πάντα γένηται. ὁ οὐρανὸς καὶ ἡ γῆ παρελεύσονται, οἱ δὲ λόγοι μου οὐ μὴ παρελεύσονται.

Kai eipen parabolen autois; Idete ten syken kai panta ta dendra; hotan probalosin ede, blepontes aph’ heauton ginoskete hoti ede engys to theros estin; houtos kai hymeis, hotan idete tauta ginomena, ginoskete hoti engys estin he basileia tou theou. amen lego hymin hoti ou me parelthe he genea haute heos an panta genetai. ho ouranos kai he ge pareleusontai, ohi de logoi mou ou me pareleusontai.

Προσέχετε δὲ ἑαυτοῖς μήποτε βαρηθῶσιν ὑμῶν αἱ καρδίαι ἐν κραιπάλῃ καὶ μέθῃ καὶ μερίμναις βιωτικαῖς, καὶ ἐπιστῇ ἐφ’ ὑμᾶς αἰφνίδιος ἡ ἡμέρα ἐκείνη ὡς παγίς· ἐπεισελεύσεται γὰρ ἐπὶ πάντας τοὺς καθημένους ἐπὶ πρόσωπον πάσης τῆς γῆς. ἀγρυπνεῖτε δὲ ἐν παντὶ καιρῷ δεόμενοι ἵνα κατισχύσητε ἐκφυγεῖν ταῦτα πάντα τὰ μέλλοντα γίνεσθαι, καὶ σταθῆναι ἔμπροσθεν τοῦ υἱοῦ τοῦ ἀνθρώπου.

Prosechete de heautois mepote barethosin hymon ahi kardiai en kraipale kai methe kai merimnais biotikais, kai episte eph’ hymas aiphnidios he hemera ekeine hos pagis; epeiseleusetai gar epi pantas tous kathemenous epi prosopon pases tes ges. agrypneite de en panti kairo deomenoi hina katischysete ekphygein tauta panta ta mellonta ginesthai, kai stathenai emprosthen tou yhiou tou anthropou.

Ἦν δὲ τὰς ἡμέρας ἐν τῷ ἱερῷ διδάσκων, τὰς δὲ νύκτας ἐξερχόμενος ηὐλίζετο εἰς τὸ ὄρος τὸ καλούμενον Ἐλαιῶν· καὶ πᾶς ὁ λαὸς ὤρθριζεν πρὸς αὐτὸν ἐν τῷ ἱερῷ ἀκούειν αὐτοῦ.

En de tas hemeras en to hiero didaskon, tas de nyktas exerchomenos eulizeto eis to oros to kaloumenon Elaion; kai pas ho laos orthrizen pros auton en to hiero akouein autou.