Καὶ εἰσελθὼν διήρχετο τὴν Ἰεριχώ. καὶ ἰδοὺ ἀνὴρ ὀνόματι καλούμενος Ζακχαῖος, καὶ αὐτὸς ἦν ἀρχιτελώνης καὶ αὐτὸς πλούσιος· καὶ ἐζήτει ἰδεῖν τὸν Ἰησοῦν τίς ἐστιν, καὶ οὐκ ἠδύνατο ἀπὸ τοῦ ὄχλου ὅτι τῇ ἡλικίᾳ μικρὸς ἦν. καὶ προδραμὼν εἰς τὸ ἔμπροσθεν ἀνέβη ἐπὶ συκομορέαν ἵνα ἴδῃ αὐτόν, ὅτι ἐκείνης ἤμελλεν διέρχεσθαι. καὶ ὡς ἦλθεν ἐπὶ τὸν τόπον, ἀναβλέψας ὁ Ἰησοῦς εἶπεν πρὸς αὐτόν· Ζακχαῖε, σπεύσας κατάβηθι, σήμερον γὰρ ἐν τῷ οἴκῳ σου δεῖ με μεῖναι. καὶ σπεύσας κατέβη, καὶ ὑπεδέξατο αὐτὸν χαίρων. καὶ ἰδόντες πάντες διεγόγγυζον λέγοντες ὅτι Παρὰ ἁμαρτωλῷ ἀνδρὶ εἰσῆλθεν καταλῦσαι. σταθεὶς δὲ Ζακχαῖος εἶπεν πρὸς τὸν κύριον· Ἰδοὺ τὰ ἡμίσιά μου τῶν ὑπαρχόντων, κύριε, τοῖς πτωχοῖς δίδωμι, καὶ εἴ τινός τι ἐσυκοφάντησα ἀποδίδωμι τετραπλοῦν. εἶπεν δὲ πρὸς αὐτὸν ὁ Ἰησοῦς ὅτι Σήμερον σωτηρία τῷ οἴκῳ τούτῳ ἐγένετο, καθότι καὶ αὐτὸς υἱὸς Ἀβραάμ ἐστιν· ἦλθεν γὰρ ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ζητῆσαι καὶ σῶσαι τὸ ἀπολωλός.
Kai eiselthon diercheto ten Iericho. kai idou aner onomati kaloumenos Zakchaios, kai autos en architelones kai autos plousios; kai ezetei idein ton Iesoun tis estin, kai ouk edynato apo tou ochlou hoti te helikia mikros en. kai prodramon eis to emprosthen anebe epi sykomorean hina ide auton, hoti ekeines emellen dierchesthai. kai hos elthen epi ton topon, anablepsas ho Iesous eipen pros auton; Zakchaie, speusas katabethi, semeron gar en to oiko sou dei me meinai. kai speusas katebe, kai hypedexato auton chairon. kai idontes pantes diegongyzon legontes hoti Para hamartolo andri eiselthen katalysai. statheis de Zakchaios eipen pros ton kyrion; Idou ta hemisia mou ton hyparchonton, kyrie, tois ptochois didomi, kai ei tinos ti esykophantesa apodidomi tetraploun. eipen de pros auton ho Iesous hoti Semeron soteria to oiko touto egeneto, kathoti kai autos yhios Abraam estin; elthen gar ho yhios tou anthropou zetesai kai sosai to apololos.
Ἀκουόντων δὲ αὐτῶν ταῦτα προσθεὶς εἶπεν παραβολὴν διὰ τὸ ἐγγὺς εἶναι Ἰερουσαλὴμ αὐτὸν καὶ δοκεῖν αὐτοὺς ὅτι παραχρῆμα μέλλει ἡ βασιλεία τοῦ θεοῦ ἀναφαίνεσθαι· εἶπεν οὖν· Ἄνθρωπός τις εὐγενὴς ἐπορεύθη εἰς χώραν μακρὰν λαβεῖν ἑαυτῷ βασιλείαν καὶ ὑποστρέψαι. καλέσας δὲ δέκα δούλους ἑαυτοῦ ἔδωκεν αὐτοῖς δέκα μνᾶς καὶ εἶπεν πρὸς αὐτούς· Πραγματεύσασθε ἐν ᾧ ἔρχομαι. οἱ δὲ πολῖται αὐτοῦ ἐμίσουν αὐτόν, καὶ ἀπέστειλαν πρεσβείαν ὀπίσω αὐτοῦ λέγοντες· Οὐ θέλομεν τοῦτον βασιλεῦσαι ἐφ’ ἡμᾶς. καὶ ἐγένετο ἐν τῷ ἐπανελθεῖν αὐτὸν λαβόντα τὴν βασιλείαν καὶ εἶπεν φωνηθῆναι αὐτῷ τοὺς δούλους τούτους οἷς δεδώκει τὸ ἀργύριον, ἵνα γνοῖ τί διεπραγματεύσαντο. παρεγένετο δὲ ὁ πρῶτος λέγων· Κύριε, ἡ μνᾶ σου δέκα προσηργάσατο μνᾶς. καὶ εἶπεν αὐτῷ· Εὖγε, ἀγαθὲ δοῦλε, ὅτι ἐν ἐλαχίστῳ πιστὸς ἐγένου, ἴσθι ἐξουσίαν ἔχων ἐπάνω δέκα πόλεων. καὶ ἦλθεν ὁ δεύτερος λέγων· Ἡ μνᾶ σου, κύριε, ἐποίησεν πέντε μνᾶς. εἶπεν δὲ καὶ τούτῳ· Καὶ σὺ ἐπάνω γίνου πέντε πόλεων. καὶ ὁ ἕτερος ἦλθεν λέγων· Κύριε, ἰδοὺ ἡ μνᾶ σου ἣν εἶχον ἀποκειμένην ἐν σουδαρίῳ· ἐφοβούμην γάρ σε ὅτι ἄνθρωπος αὐστηρὸς εἶ, αἴρεις ὃ οὐκ ἔθηκας καὶ θερίζεις ὃ οὐκ ἔσπειρας. λέγει αὐτῷ· Ἐκ τοῦ στόματός σου κρίνω σε, πονηρὲ δοῦλε· ᾔδεις ὅτι ἐγὼ ἄνθρωπος αὐστηρός εἰμι, αἴρων ὃ οὐκ ἔθηκα καὶ θερίζων ὃ οὐκ ἔσπειρα; καὶ διὰ τί οὐκ ἔδωκάς μου τὸ ἀργύριον ἐπὶ τράπεζαν; κἀγὼ ἐλθὼν σὺν τόκῳ ἂν αὐτὸ ἔπραξα. καὶ τοῖς παρεστῶσιν εἶπεν· Ἄρατε ἀπ’ αὐτοῦ τὴν μνᾶν καὶ δότε τῷ τὰς δέκα μνᾶς ἔχοντι καὶ εἶπαν αὐτῷ· Κύριε, ἔχει δέκα μνᾶς λέγω ὑμῖν ὅτι παντὶ τῷ ἔχοντι δοθήσεται, ἀπὸ δὲ τοῦ μὴ ἔχοντος καὶ ὃ ἔχει ἀρθήσεται. πλὴν τοὺς ἐχθρούς μου τούτους τοὺς μὴ θελήσαντάς με βασιλεῦσαι ἐπ’ αὐτοὺς ἀγάγετε ὧδε καὶ κατασφάξατε αὐτοὺς ἔμπροσθέν μου.
Akouonton de auton tauta prostheis eipen parabolen dia to engys einai Ierousalem auton kai dokein autous hoti parachrema mellei he basileia tou theou anaphainesthai; eipen oun; Anthropos tis eugenes eporeuthe eis choran makran labein heauto basileian kai hypostrepsai. kalesas de deka doulous heautou edoken autois deka mnas kai eipen pros autous; Pragmateusasthe en ho erchomai. ohi de politai autou emisoun auton, kai apesteilan presbeian opiso autou legontes; Ou thelomen touton basileusai eph’ hemas. kai egeneto en to epanelthein auton labonta ten basileian kai eipen phonethenai auto tous doulous toutous ohis dedokei to argyrion, hina gnoi ti diepragmateusanto. paregeneto de ho protos legon; Kyrie, he mna sou deka prosergasato mnas. kai eipen auto; Euge, agathe doule, hoti en elachisto pistos egenou, isthi exousian echon epano deka poleon. kai elthen ho deuteros legon; He mna sou, kyrie, epoiesen pente mnas. eipen de kai touto; Kai sy epano ginou pente poleon. kai ho heteros elthen legon; Kyrie, idou he mna sou hen eichon apokeimenen en soudario; ephoboumen gar se hoti anthropos austeros ei, aireis ho ouk ethekas kai therizeis ho ouk espeiras. legei auto; Ek tou stomatos sou krino se, ponere doule; edeis hoti ego anthropos austeros eimi, airon ho ouk etheka kai therizon ho ouk espeira? kai dia ti ouk edokas mou to argyrion epi trapezan? kago elthon syn toko an auto epraxa. kai tois parestosin eipen; Arate ap’ autou ten mnan kai dote to tas deka mnas echonti kai eipan auto; Kyrie, echei deka mnas lego hymin hoti panti to echonti dothesetai, apo de tou me echontos kai ho echei arthesetai. plen tous echthrous mou toutous tous me thelesantas me basileusai ep’ autous agagete hode kai katasphaxate autous emprosthen mou.
Καὶ εἰπὼν ταῦτα ἐπορεύετο ἔμπροσθεν ἀναβαίνων εἰς Ἱεροσόλυμα.
Kai eipon tauta eporeueto emprosthen anabainon eis Hierosolyma.
Καὶ ἐγένετο ὡς ἤγγισεν εἰς Βηθφαγὴ καὶ Βηθανίαν πρὸς τὸ ὄρος τὸ καλούμενον Ἐλαιῶν, ἀπέστειλεν δύο τῶν μαθητῶν λέγων· Ὑπάγετε εἰς τὴν κατέναντι κώμην, ἐν ᾗ εἰσπορευόμενοι εὑρήσετε πῶλον δεδεμένον, ἐφ’ ὃν οὐδεὶς πώποτε ἀνθρώπων ἐκάθισεν, καὶ λύσαντες αὐτὸν ἀγάγετε. καὶ ἐάν τις ὑμᾶς ἐρωτᾷ· Διὰ τί λύετε; οὕτως ἐρεῖτε ὅτι Ὁ κύριος αὐτοῦ χρείαν ἔχει. ἀπελθόντες δὲ οἱ ἀπεσταλμένοι εὗρον καθὼς εἶπεν αὐτοῖς. λυόντων δὲ αὐτῶν τὸν πῶλον εἶπαν οἱ κύριοι αὐτοῦ πρὸς αὐτούς· Τί λύετε τὸν πῶλον; οἱ δὲ εἶπαν ὅτι Ὁ κύριος αὐτοῦ χρείαν ἔχει. καὶ ἤγαγον αὐτὸν πρὸς τὸν Ἰησοῦν, καὶ ἐπιρίψαντες αὐτῶν τὰ ἱμάτια ἐπὶ τὸν πῶλον ἐπεβίβασαν τὸν Ἰησοῦν· πορευομένου δὲ αὐτοῦ ὑπεστρώννυον τὰ ἱμάτια ἑαυτῶν ἐν τῇ ὁδῷ. ἐγγίζοντος δὲ αὐτοῦ ἤδη πρὸς τῇ καταβάσει τοῦ Ὄρους τῶν Ἐλαιῶν ἤρξαντο ἅπαν τὸ πλῆθος τῶν μαθητῶν χαίροντες αἰνεῖν τὸν θεὸν φωνῇ μεγάλῃ περὶ πασῶν ὧν εἶδον δυνάμεων, λέγοντες· Εὐλογημένος ὁ ἐρχόμενος βασιλεὺς ἐν ὀνόματι κυρίου· ἐν οὐρανῷ εἰρήνη καὶ δόξα ἐν ὑψίστοις. καί τινες τῶν Φαρισαίων ἀπὸ τοῦ ὄχλου εἶπαν πρὸς αὐτόν· Διδάσκαλε, ἐπιτίμησον τοῖς μαθηταῖς σου. καὶ ἀποκριθεὶς εἶπεν· Λέγω ὑμῖν, ὅτι ἐὰν οὗτοι σιωπήσουσιν, οἱ λίθοι κράξουσιν.
Kai egeneto hos engisen eis Bethphage kai Bethanian pros to oros to kaloumenon Elaion, apesteilen dyo ton matheton legon; Hypagete eis ten katenanti komen, en he eisporeuomenoi heuresete polon dedemenon, eph’ hon oudeis popote anthropon ekathisen, kai lysantes auton agagete. kai ean tis hymas erota; Dia ti lyete? houtos ereite hoti Ho kyrios autou chreian echei. apelthontes de ohi apestalmenoi heuron kathos eipen autois. lyonton de auton ton polon eipan ohi kyrioi autou pros autous; Ti lyete ton polon? ohi de eipan hoti Ho kyrios autou chreian echei. kai egagon auton pros ton Iesoun, kai epiripsantes auton ta himatia epi ton polon epebibasan ton Iesoun; poreuomenou de autou hypestronnyon ta himatia heauton en te hodo. engizontos de autou ede pros te katabasei tou Orous ton Elaion erxanto hapan to plethos ton matheton chairontes ainein ton theon phone megale peri pason hon eidon dynameon, legontes; Eulogemenos ho erchomenos basileus en onomati kyriou; en ourano eirene kai doxa en hypsistois. kai tines ton Pharisaion apo tou ochlou eipan pros auton; Didaskale, epitimeson tois mathetais sou. kai apokritheis eipen; Lego hymin, hoti ean houtoi siopesousin, ohi lithoi kraxousin.
Καὶ ὡς ἤγγισεν, ἰδὼν τὴν πόλιν ἔκλαυσεν ἐπ’ αὐτήν, λέγων ὅτι Εἰ ἔγνως ἐν τῇ ἡμέρᾳ ταύτῃ καὶ σὺ τὰ πρὸς εἰρήνην νῦν δὲ ἐκρύβη ἀπὸ ὀφθαλμῶν σου. ὅτι ἥξουσιν ἡμέραι ἐπὶ σὲ καὶ παρεμβαλοῦσιν οἱ ἐχθροί σου χάρακά σοι καὶ περικυκλώσουσίν σε καὶ συνέξουσίν σε πάντοθεν, καὶ ἐδαφιοῦσίν σε καὶ τὰ τέκνα σου ἐν σοί, καὶ οὐκ ἀφήσουσιν λίθον ἐπὶ λίθον ἐν σοί, ἀνθ’ ὧν οὐκ ἔγνως τὸν καιρὸν τῆς ἐπισκοπῆς σου.
Kai hos engisen, idon ten polin eklausen ep’ auten, legon hoti Ei egnos en te hemera taute kai sy ta pros eirenen nyn de ekrybe apo ophthalmon sou. hoti hexousin hemerai epi se kai parembalousin ohi echthroi sou charaka soi kai perikyklosousin se kai synexousin se pantothen, kai edaphiousin se kai ta tekna sou en soi, kai ouk aphesousin lithon epi lithon en soi, anth’ hon ouk egnos ton kairon tes episkopes sou.
Καὶ εἰσελθὼν εἰς τὸ ἱερὸν ἤρξατο ἐκβάλλειν τοὺς πωλοῦντας, λέγων αὐτοῖς· Γέγραπται· Καὶ ἔσται ὁ οἶκός μου οἶκος προσευχῆς, ὑμεῖς δὲ αὐτὸν ἐποιήσατε σπήλαιον λῃστῶν.
Kai eiselthon eis to hieron erxato ekballein tous polountas, legon autois; Gegraptai; Kai estai ho oikos mou oikos proseuches, hymeis de auton epoiesate spelaion leston.
Καὶ ἦν διδάσκων τὸ καθ’ ἡμέραν ἐν τῷ ἱερῷ· οἱ δὲ ἀρχιερεῖς καὶ οἱ γραμματεῖς ἐζήτουν αὐτὸν ἀπολέσαι καὶ οἱ πρῶτοι τοῦ λαοῦ, καὶ οὐχ εὕρισκον τὸ τί ποιήσωσιν, ὁ λαὸς γὰρ ἅπας ἐξεκρέματο αὐτοῦ ἀκούων.
Kai en didaskon to kath’ hemeran en to hiero; ohi de archiereis kai ohi grammateis ezetoun auton apolesai kai ohi protoi tou laou, kai ouch heuriskon to ti poiesosin, ho laos gar hapas exekremato autou akouon.