Book 3, § 4 — New Testament

Ἰησοῦς δὲ πλήρης πνεύματος ἁγίου ὑπέστρεψεν ἀπὸ τοῦ Ἰορδάνου, καὶ ἤγετο ἐν τῷ πνεύματι ἐν τῇ ἐρήμῳ ἡμέρας τεσσεράκοντα πειραζόμενος ὑπὸ τοῦ διαβόλου. καὶ οὐκ ἔφαγεν οὐδὲν ἐν ταῖς ἡμέραις ἐκείναις, καὶ συντελεσθεισῶν αὐτῶν ἐπείνασεν. εἶπεν δὲ αὐτῷ ὁ διάβολος· Εἰ υἱὸς εἶ τοῦ θεοῦ, εἰπὲ τῷ λίθῳ τούτῳ ἵνα γένηται ἄρτος. καὶ ἀπεκρίθη πρὸς αὐτὸν ὁ Ἰησοῦς· Γέγραπται ὅτι Οὐκ ἐπ’ ἄρτῳ μόνῳ ζήσεται ὁ ἄνθρωπος.

Iesous de pleres pneumatos hagiou hypestrepsen apo tou Iordanou, kai egeto en to pneumati en te eremo hemeras tesserakonta peirazomenos hypo tou diabolou. kai ouk ephagen ouden en tais hemerais ekeinais, kai syntelestheison auton epeinasen. eipen de auto ho diabolos; Ei yhios ei tou theou, eipe to litho touto hina genetai artos. kai apekrithe pros auton ho Iesous; Gegraptai hoti Ouk ep’ arto mono zesetai ho anthropos.

Καὶ ἀναγαγὼν αὐτὸν ἔδειξεν αὐτῷ πάσας τὰς βασιλείας τῆς οἰκουμένης ἐν στιγμῇ χρόνου· καὶ εἶπεν αὐτῷ ὁ διάβολος· Σοὶ δώσω τὴν ἐξουσίαν ταύτην ἅπασαν καὶ τὴν δόξαν αὐτῶν, ὅτι ἐμοὶ παραδέδοται καὶ ᾧ ἂν θέλω δίδωμι αὐτήν· σὺ οὖν ἐὰν προσκυνήσῃς ἐνώπιον ἐμοῦ, ἔσται σοῦ πᾶσα. καὶ ἀποκριθεὶς ὁ Ἰησοῦς εἶπεν αὐτῷ· Γέγραπται· Κύριον τὸν θεόν σου προσκυνήσεις καὶ αὐτῷ μόνῳ λατρεύσεις.

Kai anagagon auton edeixen auto pasas tas basileias tes oikoumenes en stigme chronou; kai eipen auto ho diabolos; Soi doso ten exousian tauten hapasan kai ten doxan auton, hoti emoi paradedotai kai ho an thelo didomi auten; sy oun ean proskyneses enopion emou, estai sou pasa. kai apokritheis ho Iesous eipen auto; Gegraptai; Kyrion ton theon sou proskyneseis kai auto mono latreuseis.

Ἤγαγεν δὲ αὐτὸν εἰς Ἰερουσαλὴμ καὶ ἔστησεν ἐπὶ τὸ πτερύγιον τοῦ ἱεροῦ, καὶ εἶπεν αὐτῷ· Εἰ υἱὸς εἶ τοῦ θεοῦ, βάλε σεαυτὸν ἐντεῦθεν κάτω· γέγραπται γὰρ ὅτι Τοῖς ἀγγέλοις αὐτοῦ ἐντελεῖται περὶ σοῦ τοῦ διαφυλάξαι σε, καὶ ὅτι Ἐπὶ χειρῶν ἀροῦσίν σε μήποτε προσκόψῃς πρὸς λίθον τὸν πόδα σου. καὶ ἀποκριθεὶς εἶπεν αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς ὅτι Εἴρηται· Οὐκ ἐκπειράσεις κύριον τὸν θεόν σου. καὶ συντελέσας πάντα πειρασμὸν ὁ διάβολος ἀπέστη ἀπ’ αὐτοῦ ἄχρι καιροῦ.

Egagen de auton eis Ierousalem kai estesen epi to pterygion tou hierou, kai eipen auto; Ei yhios ei tou theou, bale seauton enteuthen kato; gegraptai gar hoti Tois angelois autou enteleitai peri sou tou diaphylaxai se, kai hoti Epi cheiron arousin se mepote proskopses pros lithon ton poda sou. kai apokritheis eipen auto ho Iesous hoti Eiretai; Ouk ekpeiraseis kyrion ton theon sou. kai syntelesas panta peirasmon ho diabolos apeste ap’ autou achri kairou.

Καὶ ὑπέστρεψεν ὁ Ἰησοῦς ἐν τῇ δυνάμει τοῦ πνεύματος εἰς τὴν Γαλιλαίαν. καὶ φήμη ἐξῆλθεν καθ’ ὅλης τῆς περιχώρου περὶ αὐτοῦ. καὶ αὐτὸς ἐδίδασκεν ἐν ταῖς συναγωγαῖς αὐτῶν, δοξαζόμενος ὑπὸ πάντων.

Kai hypestrepsen ho Iesous en te dynamei tou pneumatos eis ten Galilaian. kai pheme exelthen kath’ holes tes perichorou peri autou. kai autos edidasken en tais synagogais auton, doxazomenos hypo panton.

Καὶ ἦλθεν εἰς Ναζαρά, οὗ ἦν τεθραμμένος, καὶ εἰσῆλθεν κατὰ τὸ εἰωθὸς αὐτῷ ἐν τῇ ἡμέρᾳ τῶν σαββάτων εἰς τὴν συναγωγήν, καὶ ἀνέστη ἀναγνῶναι. καὶ ἐπεδόθη αὐτῷ βιβλίον τοῦ προφήτου Ἠσαΐου καὶ ἀναπτύξας τὸ βιβλίον εὗρεν τὸν τόπον οὗ ἦν γεγραμμένον· Πνεῦμα κυρίου ἐπ’ ἐμέ, οὗ εἵνεκεν ἔχρισέν με εὐαγγελίσασθαι πτωχοῖς, ἀπέσταλκέν με κηρύξαι αἰχμαλώτοις ἄφεσιν καὶ τυφλοῖς ἀνάβλεψιν, ἀποστεῖλαι τεθραυσμένους ἐν ἀφέσει, κηρύξαι ἐνιαυτὸν κυρίου δεκτόν. καὶ πτύξας τὸ βιβλίον ἀποδοὺς τῷ ὑπηρέτῃ ἐκάθισεν· καὶ πάντων οἱ ὀφθαλμοὶ ἐν τῇ συναγωγῇ ἦσαν ἀτενίζοντες αὐτῷ. ἤρξατο δὲ λέγειν πρὸς αὐτοὺς ὅτι Σήμερον πεπλήρωται ἡ γραφὴ αὕτη ἐν τοῖς ὠσὶν ὑμῶν. καὶ πάντες ἐμαρτύρουν αὐτῷ καὶ ἐθαύμαζον ἐπὶ τοῖς λόγοις τῆς χάριτος τοῖς ἐκπορευομένοις ἐκ τοῦ στόματος αὐτοῦ, καὶ ἔλεγον· Οὐχὶ υἱός ἐστιν Ἰωσὴφ οὗτος; καὶ εἶπεν πρὸς αὐτούς· Πάντως ἐρεῖτέ μοι τὴν παραβολὴν ταύτην· Ἰατρέ, θεράπευσον σεαυτόν· ὅσα ἠκούσαμεν γενόμενα εἰς τὴν Καφαρναοὺμ ποίησον καὶ ὧδε ἐν τῇ πατρίδι σου. εἶπεν δέ· Ἀμὴν λέγω ὑμῖν ὅτι οὐδεὶς προφήτης δεκτός ἐστιν ἐν τῇ πατρίδι αὐτοῦ. ἐπ’ ἀληθείας δὲ λέγω ὑμῖν, πολλαὶ χῆραι ἦσαν ἐν ταῖς ἡμέραις Ἠλίου ἐν τῷ Ἰσραήλ, ὅτε ἐκλείσθη ὁ οὐρανὸς ἐπὶ ἔτη τρία καὶ μῆνας ἕξ, ὡς ἐγένετο λιμὸς μέγας ἐπὶ πᾶσαν τὴν γῆν, καὶ πρὸς οὐδεμίαν αὐτῶν ἐπέμφθη Ἠλίας εἰ μὴ εἰς Σάρεπτα τῆς Σιδωνίας πρὸς γυναῖκα χήραν. καὶ πολλοὶ λεπροὶ ἦσαν ἐν τῷ Ἰσραὴλ ἐπὶ Ἐλισαίου τοῦ προφήτου, καὶ οὐδεὶς αὐτῶν ἐκαθαρίσθη, εἰ μὴ Ναιμὰν ὁ Σύρος. καὶ ἐπλήσθησαν πάντες θυμοῦ ἐν τῇ συναγωγῇ ἀκούοντες ταῦτα, καὶ ἀναστάντες ἐξέβαλον αὐτὸν ἔξω τῆς πόλεως, καὶ ἤγαγον αὐτὸν ἕως ὀφρύος τοῦ ὄρους ἐφ’ οὗ ἡ πόλις ᾠκοδόμητο αὐτῶν, ὥστε κατακρημνίσαι αὐτόν· αὐτὸς δὲ διελθὼν διὰ μέσου αὐτῶν ἐπορεύετο.

Kai elthen eis Nazara, hou en tethrammenos, kai eiselthen kata to eiothos auto en te hemera ton sabbaton eis ten synagogen, kai aneste anagnonai. kai epedothe auto biblion tou prophetou Esaiou kai anaptyxas to biblion heuren ton topon hou en gegrammenon; Pneuma kyriou ep’ eme, hou ehineken echrisen me euangelisasthai ptochois, apestalken me keryxai aichmalotois aphesin kai typhlois anablepsin, aposteilai tethrausmenous en aphesei, keryxai eniauton kyriou dekton. kai ptyxas to biblion apodous to hyperete ekathisen; kai panton ohi ophthalmoi en te synagoge esan atenizontes auto. erxato de legein pros autous hoti Semeron peplerotai he graphe haute en tois osin hymon. kai pantes emartyroun auto kai ethaumazon epi tois logois tes charitos tois ekporeuomenois ek tou stomatos autou, kai elegon; Ouchi yhios estin Ioseph houtos? kai eipen pros autous; Pantos ereite moi ten parabolen tauten; Iatre, therapeuson seauton; hosa ekousamen genomena eis ten Kapharnaoum poieson kai hode en te patridi sou. eipen de; Amen lego hymin hoti oudeis prophetes dektos estin en te patridi autou. ep’ aletheias de lego hymin, pollai cherai esan en tais hemerais Eliou en to Israel, hote ekleisthe ho ouranos epi ete tria kai menas hex, hos egeneto limos megas epi pasan ten gen, kai pros oudemian auton epemphthe Elias ei me eis Sarepta tes Sidonias pros gynaika cheran. kai polloi leproi esan en to Israel epi Elisaiou tou prophetou, kai oudeis auton ekatharisthe, ei me Naiman ho Syros. kai eplesthesan pantes thymou en te synagoge akouontes tauta, kai anastantes exebalon auton exo tes poleos, kai egagon auton heos ophryos tou orous eph’ hou he polis okodometo auton, hoste katakremnisai auton; autos de dielthon dia mesou auton eporeueto.

Καὶ κατῆλθεν εἰς Καφαρναοὺμ πόλιν τῆς Γαλιλαίας. καὶ ἦν διδάσκων αὐτοὺς ἐν τοῖς σάββασιν· καὶ ἐξεπλήσσοντο ἐπὶ τῇ διδαχῇ αὐτοῦ, ὅτι ἐν ἐξουσίᾳ ἦν ὁ λόγος αὐτοῦ. καὶ ἐν τῇ συναγωγῇ ἦν ἄνθρωπος ἔχων πνεῦμα δαιμονίου ἀκαθάρτου, καὶ ἀνέκραξεν φωνῇ μεγάλῃ· Ἔα, τί ἡμῖν καὶ σοί, Ἰησοῦ Ναζαρηνέ; ἦλθες ἀπολέσαι ἡμᾶς; οἶδά σε τίς εἶ, ὁ ἅγιος τοῦ θεοῦ. καὶ ἐπετίμησεν αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς λέγων· Φιμώθητι καὶ ἔξελθε ἀπ’ αὐτοῦ. καὶ ῥίψαν αὐτὸν τὸ δαιμόνιον εἰς τὸ μέσον ἐξῆλθεν ἀπ’ αὐτοῦ μηδὲν βλάψαν αὐτόν. καὶ ἐγένετο θάμβος ἐπὶ πάντας, καὶ συνελάλουν πρὸς ἀλλήλους λέγοντες· Τίς ὁ λόγος οὗτος ὅτι ἐν ἐξουσίᾳ καὶ δυνάμει ἐπιτάσσει τοῖς ἀκαθάρτοις πνεύμασιν, καὶ ἐξέρχονται; καὶ ἐξεπορεύετο ἦχος περὶ αὐτοῦ εἰς πάντα τόπον τῆς περιχώρου.

Kai katelthen eis Kapharnaoum polin tes Galilaias. kai en didaskon autous en tois sabbasin; kai exeplessonto epi te didache autou, hoti en exousia en ho logos autou. kai en te synagoge en anthropos echon pneuma daimoniou akathartou, kai anekraxen phone megale; Ea, ti hemin kai soi, Iesou Nazarene? elthes apolesai hemas? oida se tis ei, ho hagios tou theou. kai epetimesen auto ho Iesous legon; Phimotheti kai exelthe ap’ autou. kai rhipsan auton to daimonion eis to meson exelthen ap’ autou meden blapsan auton. kai egeneto thambos epi pantas, kai synelaloun pros allelous legontes; Tis ho logos houtos hoti en exousia kai dynamei epitassei tois akathartois pneumasin, kai exerchontai? kai exeporeueto echos peri autou eis panta topon tes perichorou.

Ἀναστὰς δὲ ἀπὸ τῆς συναγωγῆς εἰσῆλθεν εἰς τὴν οἰκίαν Σίμωνος. πενθερὰ δὲ τοῦ Σίμωνος ἦν συνεχομένη πυρετῷ μεγάλῳ, καὶ ἠρώτησαν αὐτὸν περὶ αὐτῆς. καὶ ἐπιστὰς ἐπάνω αὐτῆς ἐπετίμησεν τῷ πυρετῷ, καὶ ἀφῆκεν αὐτήν· παραχρῆμα δὲ ἀναστᾶσα διηκόνει αὐτοῖς.

Anastas de apo tes synagoges eiselthen eis ten oikian Simonos. penthera de tou Simonos en synechomene pyreto megalo, kai erotesan auton peri autes. kai epistas epano autes epetimesen to pyreto, kai apheken auten; parachrema de anastasa diekonei autois.

Δύνοντος δὲ τοῦ ἡλίου ἅπαντες ὅσοι εἶχον ἀσθενοῦντας νόσοις ποικίλαις ἤγαγον αὐτοὺς πρὸς αὐτόν· ὁ δὲ ἑνὶ ἑκάστῳ αὐτῶν τὰς χεῖρας ἐπιτιθεὶς ἐθεράπευεν αὐτούς. ἐξήρχετο δὲ καὶ δαιμόνια ἀπὸ πολλῶν κραυγάζοντα καὶ λέγοντα ὅτι Σὺ εἶ ὁ υἱὸς τοῦ θεοῦ. καὶ ἐπιτιμῶν οὐκ εἴα αὐτὰ λαλεῖν, ὅτι ᾔδεισαν τὸν χριστὸν αὐτὸν εἶναι.

Dynontos de tou heliou hapantes hosoi eichon asthenountas nosois poikilais egagon autous pros auton; ho de heni hekasto auton tas cheiras epititheis etherapeuen autous. exercheto de kai daimonia apo pollon kraugazonta kai legonta hoti Sy ei ho yhios tou theou. kai epitimon ouk eia auta lalein, hoti edeisan ton christon auton einai.

Γενομένης δὲ ἡμέρας ἐξελθὼν ἐπορεύθη εἰς ἔρημον τόπον· καὶ οἱ ὄχλοι ἐπεζήτουν αὐτόν, καὶ ἦλθον ἕως αὐτοῦ, καὶ κατεῖχον αὐτὸν τοῦ μὴ πορεύεσθαι ἀπ’ αὐτῶν. ὁ δὲ εἶπεν πρὸς αὐτοὺς ὅτι Καὶ ταῖς ἑτέραις πόλεσιν εὐαγγελίσασθαί με δεῖ τὴν βασιλείαν τοῦ θεοῦ, ὅτι ἐπὶ τοῦτο ἀπεστάλην. καὶ ἦν κηρύσσων εἰς τὰς συναγωγὰς τῆς Ἰουδαίας.

Genomenes de hemeras exelthon eporeuthe eis eremon topon; kai ohi ochloi epezetoun auton, kai elthon heos autou, kai kateichon auton tou me poreuesthai ap’ auton. ho de eipen pros autous hoti Kai tais heterais polesin euangelisasthai me dei ten basileian tou theou, hoti epi touto apestalen. kai en kerysson eis tas synagogas tes Ioudaias.